Diyabette Beslenme

Diyabet, pankreastan salgılanan insülin hormonunun yetersizliği veya yokluğu durumunda kandaki şeker miktarının yükselmesi ile ortaya çıkarak ömür boyu devam eden bir hastalıktır. Diyabetin, vücutta insülinin hiç veya çok az yapıldığı Tip 1 ve vücudun insülin yaptığı ancak kullanamadığı Tip 2 olmak üzere 2 çeşidi vardır. Diyabet hastalığı; kalıtımsal olabileceği gibi, pankreasa zarar veren virüsler veya pankreastaki insülin yapan hücrelerin tahribi nedeniyle oluşabilir. (Tip 1 Diyabet). 40 yaş üzeri ve özellikle obez bireylerde ise Tip 2 Diyabet oluşumu olasıdır. Ayrıca, yüksek ağırlıklı bebek doğumları, stres, hipertansiyon nedeniyle ve gebelik döneminde de Tip 2 diyabet oluşumu söz konusudur.

Diyabet insülin veya düzenli egzersiz ve doğru beslenmeyle kontrol altına alınmadığı taktirde hiperglisemiye (kan şekerinin yükselmesi) veya hipoglisemiye (kan şekerinin düşmesi) sebep olabilir. Kan şekerinin düzenlenememesi durumunda uzun vadede; kalp-damar hastalıkları, böbrek sorunları, göz problemleri, felç, ayak yaraları, duyu kayıpları, sık enfeksiyonlar, yara iyileşmesinde gecikme ve cinsel sorunlarla karşılaşılabilir. Tüm bu olumsuzlukları yaşamamak için; beslenme tedavisi, insülin veya ilaç tedavisi, fiziksel aktivite ve eğitim, diyabet tedavisinde birbirini tamamlayan parçalardır.

Karbonhidratlar, diyabetli bireyler için en önemli yere sahip besin öğeleridir. Bu gruptan önerilebilecek besinler; tam taneli tahıllar, ekmek, kuru baklagiller ve meyvelerdir. Özellikle posa içeriği yüksek besinlerin tüketimi de ayrıca önem taşır. Bunun nedenleri; kan şekerini yavaş yükseltmesi, insülin ihtiyacını azaltması, tokluk hissi oluşumu sağlayarak ağırlık kontrolüne yardımcı olması, barsak çalışmasını kolaylaştırarak kabızlığı önlemesidir. Bunun için, kepekli ekmek, bulgur, meyve, sebze ve kuru baklagillerin tüketimi sağlanmalıdır.

Alkol alımıysa diyabetik bireylerin dikkat etmesi gereken bir konudur. Alkolün kan şekeri düzeyine etkisi sadece alınan alkolün miktarına değil besinlerle alımına da bağlıdır. İnsülin veya ilaç alan bireyler aç karnına alkol tüketimi sonucu hipoglisemiye girebilirler. Diyabet kontrollü olduğu ve besinlerle, makul ölçülerde alındığı sürece alkol, kan glukoz düzeyini etkilemez.

Yemeklerin miktarı ve cinsi kadar, tüketim zamanları da önemlidir. Uzun aralıklarla düzensiz yemek yenmesi hipoglisemi ve hiperglisemiye yol açar. Bu nedenlerle oruç tutmak ve öğün atlamak sakıncalı durumlardır. Günde 3 ana 3 ara öğün şeklinde beslenilmeye ve ara öğünlerde karbonhidrat kaynaklarını (meyve gibi) tek başına değil bir protein kaynağıyla tüketmeye dikkat edilmelidir.

Diyabette Beslenme